2021-09-29T14:35:27Z
http://ptt.qom.ac.ir/?_action=export&rf=summon&issue=164
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
بررسی و مقایسه دیدگاه اصولیان شیعه و مفسران فریقین در تفسیر مهمترین آیات اصل برائت
زهرا
آتشی
مرتضی
رحیمی
محمد جواد
سلمانپور
اثبات و بررسی ادلة برائت- که یکی از بنیادیترین اصل در نزد اصولیان شیعه است- اهمیت بسیاری دارد. برخی از اصولیان در اثبات اصل برائت به آیاتی از قرآن استناد کردهاند. در این مقاله سعی شده است، ابتدا مهمترین آیات اصل برائت؛ مانند آیات 15 اسراء، 7 طلاق و 42 انفال را مطرح کند، سپس، نظرهای اصولیان و مفسران شیعه و اهل تسنن در کتب اصولی و تفسیری را با یکدیگر تطبیق دهد و شباهتها و تفاوتها را مشخص سازد. اصولیان دربارة آیات مزبور دو دیدگاه دارند. براساس یک دیدگاه، آیات مزبور بر اصل برائت دلالت دارند و براساس دیدگاه دیگر، بر اصل برائت دلالت ندارند. در تفاسیر اهلسنت درخصوص آیة اول (اسراء: 15) بیشتر به تفاوت بین برائت شرعی و عقلی اشاره شده است و در تفاسیر امامیه نیز همانند دیدگاه اصولیان دو دیدگاه وجود دارد. مفسران شیعه و سنی، آیه دوم (طلاق: 7) را بر نفی تکلیف مالایطاق از طرف خداوند حمل کردهاند. برخی از ایشان به مصادیقی از تکلیف مالایطاق، همچون انفاق بیش از توان، معرفت بدون در اختیار بودن اسباب آن و... اشاره نمودهاند. این نوع تفاسیر با تفسیر آیه به ممنوعیت هر نوع تکلیف مالایطاق منافات ندارند. بسیاری از مفسران هر دو مذهب آیه سوم (انفعال: 41) را با توجه به شأن نزول، آن تفسیر کردهاند. آیات اصولی در گذر زمان تغییرات و تحولاتی را پشت سر نهادهاند. ازآنجاییکه مفسران شیعی و اهلسنت و نیز دانشمندان اصولی هر دو مذهب فقهی دربارة آیات مورد نظر مشترکات زیادی دارند؛ بررسی تطبیقی آن آیات میتواند به همگرایی و نزدیکی دو علم اصول فقه و تفسیر کمک کند.
Bira’at (Presumption of Innocence)
Exegesis
Usulis
Commentators
Shi’ites
Sunnis
2019
02
20
7
36
http://ptt.qom.ac.ir/article_1181_602c551e60d6d3f5a66f048d0559704c.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
نقش علوم بلاغی در تفسیر قرآن(مطالعة موردی کنایه و تعریض در تفسیر تبیان شیخ طوسی و کشاف زمخشری)
فاطمه
عامری
علیرضا
باقر
یکی از پُررنگترین جلوههای هنری هر زبان، به کنایه سخنگفتن است؛ که نشانگر قدرت تعبیر گوینده و باعث اثربخشی سخن میباشد. قرآن کریم نیز به مثابه متنی اعجازآمیز و متناسب با اقتضائات زبان مخاطب، از تعابیر کنایی بهره گرفته است. باتوجه به اهمیت کنایههای قرآنی و نقش دیدگاههای بلاغی مفسران در فهم این کتاب آسمانی، تحقیقی در این زمینه شایسته و ضروری است. در پژوهش حاضر کوشش شده تا با مقایسة دو تفسیر مهم و معتبر جهان اسلام- تبیان و کشاف- نقش آرای بلاغی شیخ طوسی و زمخشری در باب کنایه و تعریض و اسلوبی که در بیان کنایهها و تعریضهای قرآنی برگزیدهاند، و تأثیر آن در تفسیر آیات قرآن، تحلیل شود. حاصل این پژوهش که با روش توصیفی - تحلیلی انجام شده، گویای آن است که: شیخ طوسی و زمخشری به تفاوت میان کنایه و تعریض، تعابیر مختلف از مفهوم کنایه، توجه به بحث لزوم در کنایه و نقش سیاق در کشف معنای تعریضی پرداختهاند. زمخشری در برخی موارد متأثر از شیخ طوسی بوده است؛ اما در چگونگی تفسیر آیات صفات الهی که اراده معنای اصلی محال است و بیان اغراض کاربرد کنایه و تعریض، زمخشری بحثهای مفصلتر و کاملتری دارد.
Metonymy
Allusion
Sheikh Tusi
Zamakhshari
At-Tibyan Exegesis
Kashshaf Exegesis
2019
02
20
37
63
http://ptt.qom.ac.ir/article_1182_180e1539135814103ae8d487f6c71eff.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
شیوة تربیتی قرآن کریم درتغییر رفتار مخاطبان عصر نزول در آیات نهی از ربا از دیدگاه فریقین
غلامحسین
اعرابی
علی احمد
ناصح
رضا
نجفی
تأثیرگذاری قرآن بر فرهنگ زمانه و تغییر در رفتار مخاطبان عصر نزول، همواره از مسائل مهم و چالشبرانگیز میان مفسران و دانشمندان علوم قرآنی است. این مسئله در پارهای از موضوعات؛ مانند نهی از ربا و رباخواری جدیتر است؛ چراکه عدهای از سود و منافع آن بهرمند شدهاند و دگرگونی آن بهراحتی امکانپذیر نیست. مطالعة آیات کریمه و دیدگاه فریقین برای این تحقیق ضروری است. نتایج بهدست آمده، نشان میدهد که شیوة تربیتی قرآنکریم مبتنی بر روش تدریجی، همراه با القای آرامش رفتاری به مخاطب است. در این روش، بهصورت گامبهگام به موضوعپرداخته و درنهایت، با دستورات تأکیدی، اوامر و نواهی به مخاطب ابلاغ میشود. موضوع نهی از «ربا» و «رباخواری» نیز در همین قالب دیده شده و مراحل متعددی برای آن درنظر گرفته شده است. بر این اساس، قرآنکریم با روش تربیت تدریجی، موضوع را از«ایجاد قرابت ذهنی» آغاز میکند و تا «نهی نهایی» پیش میبرد. بیتردید، شیوة تربیتی قرآنکریم در بسیاری موارد؛ از جمله در موضوع تحریم ربا و رباخواری، منحصر بهفرد بوده و تا آن زمان، رایج نبوده است.
Education
The Noble Qur’an
Behavior
Age of Revelation (Nuzul)
Usury (Riba)
Sunni and Shi’ite
2019
02
20
65
89
http://ptt.qom.ac.ir/article_1310_2e65729ff6ef19a3d8bd320a3890c95d.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
تحلیل تطبیقی انواع تغییر دلالت کلمهها در تفسیر التبیان و المحرّر الوجیز
صحبت اله
حسنوند
زبان، همانند دیگر پدیدههای انسانی با گذر زمان تغییر میکند. از میان اجزای گوناگون زبان، «واژهها» بیش از دیگر اجزای آن از نظر دلالت معنایی، دستخوش تغییر میشوند. در تفسیر آیات قرآن، توجه مفسّر به این تغییرات میتواند معانی و مفاهیم درستتری از آیات را فراروی مخاطبان قرار دهد. پژوهش حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی و تطبیق آرای تفسیری شیخ طوسی و ابنعطیه به تحلیل نقش انواع تغییر در دلالت کلمهها، در تفسیر التبیان و المحرّر الوجیز میپردازد. نتایج این پژوهش نشان میدهد که تخصیص، تعمیم و انتقال دلالت، اشکال مهم تغییر در دلالت کلمههای قرآن بوده که هر دو مفسّر به آن توجه داشتهاند. شیخ طوسی بیشتر از ابنعطیه به اینگونه مباحث پرداخته، بهطوری که در بسیاری از موارد تحلیلهای لغوی ابنعطیه متأثر از شیخ طوسی است. طوسی و ابنعطیه در بررسی مفردات قرآن، به نقش استعمال در تغییر دلالت کلمهها و سیر تاریخی این تغییرات تا زمان نزول توجه داشتهاند. استناد به قرآن و استشهاد به شعر و کلام عرب، ازجمله منابع تفسیری هردو مفسّر در بسیاری از تحلیلهای لغوی بهشمار میآید.
At-Tebyan
Al-Muharar al-Wajiz
word
Semantic Implication
comparison
2019
02
20
91
116
http://ptt.qom.ac.ir/article_1183_9e30c21f437fe6721de8be75ff3148c9.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
بررسی دیدگاههای تفسیری آیات حجاب و مجرمانه بودن عدم رعایت حجاب شرعی
بهروز
سراقی
میثم
خزائی
یکی از واجبات الهی که در شرع مقدس اسلام مورد تأکید قرار گرفته است، مسئله پوشش (حجاب) زن و مرد است؛ بهگونهای که چگونگی پوشش می تواند نماد حیا و عفت یا طهارت قلبی در انسان باشد. آیات و روایات بسیاری به اهمیت و وجوب پوشش شرعی برای مکلفین در برابر نامحرم اشاره دارند. باید پذیرفت مراعات یا عدم مراعات پوشش اسلامی، سهم بسزایی در سلامت یا انحطاط افراد جامعه اسلامی دارد. برخی با ترویج این شبهه که مسئله پوشش یا حجاب امری کاملاً شخصی و فردی است، از کارکرد دینی و اجتماعی حجاب در سلامت جامعه و یا تأثیر عدم رعایت حجاب و بدپوششی در ترویج مفاسد اخلاقی و ناهنجاریهای اجتماعی غفلت کرده و معتقدند که حکومت نمیتواند برای مبارزه با بیحجابی از باب امر به معروف و نهی از منکر اقدام نماید؛ چراکه اساسا بدحجابی جرم نیست. پژوهش حاضر براساس مبانی قرآنی و روایی، مفهوم و حکم پوشش شرعی و مفهوم جرم در آیات را با مراجعه به نظر مفسران امامیه و اهلسنت به دست آورده است. همچنین، عنوان مجرمانهبودن بدحجابی و بیحجابی (عدم رعایت پوشش شرعی)را با بهرهگیری از دیدگاههای مفسران و فقیهان و قاعده «لکل ذنب حد» تأکید و اثبات کرده است.
Bad Hijab (Un-Islamic dress)
Islamic Dress
Hijab
Sunni and Shi’ite Interpretation
Criminology
2019
02
20
117
146
http://ptt.qom.ac.ir/article_1184_66147c5517b3c472065ec097b357cf3e.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
ضابطهمندی تفسیر ساختاری در تفاسیر المیزان، ألأساس فی القرآن و فی ظلال القرآن
طلعت
حسنی بافرانی
معصومه
امامی
نظریة «تفسیر ساختاری»؛ به این معنا که میان آیات هر سوره از قرآن یکپارچگی، وحدت محتوایی و مضمونی وجود دارد، بر دو مبنای «توقیفی بودن چینش آیات» و «وحدت موضوعی سور»، استوار است و مانند هر نظریة دیگری مخالفان و موافقانی دارد. علامه طباطبایی ـ مفسر بزرگ شیعه ـ و سیدقطب و سعید حوی ـ از مفسران بزرگ اهل سنت ـ به این نظریه معتقد و بر مبانی آن پایبندند؛ بهگونهای که آثار این اعتقاد به وضوح در تفاسیر ایشان (المیزان، فی ظلال القرآن، ألاساس فی القرآن) مشهود است. این مقاله با هدف دفاع از این نظریه و با تکیه بر روش توصیفی _تحلیلی، به مقایسة تفسیر ساختاری سورة مبارکة شوری و موضوع محوری در نظر گرفته شده برای آن توسط این سه مفسر، پرداخته است. همچنین، این مقاله نتیجه میگیرد که در هر سه تفسیر با وجود اختلاف روش جزئی مفسران، موضوع وحی، بهعنوان موضوع محوری سورة شوری معرفی شده است. که این امر به نوبة خود سهمی در اثبات ضابطهمند و غیرسلیقهای بودن این شیوه از تفسیر را ایفا میکند.
Structural Exegesis
Thematic Cohesion in the Quranic Chapters
Surah Shura
Allameh Tabatabaii
Sa’iid Hawwa
Seyed Qotb
2019
02
20
147
196
http://ptt.qom.ac.ir/article_1225_d97c8678a6edb74c1689e034853e7a4b.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
مفهومشناسی تطبیقی ارتقاب در تفاسیر فریقین
علیرضا
شریف
سید محمد
رضوی
مترجمان کلام وحی در ترجمه قرآن، برخی واژگان را معادل هم در نظرگرفتهاند. گاهی نیز یک معنا را برای واژگانِ متفاوت بهکار بردهاند؛ درحالیکه توجه به مفهوم دقیق واژگان، راهی برای حل معمای برخی آیات و روایات بوده، و با بهرهگیری از ترجمه تصویری، میتوان بهمعنایی فراتر از آنچه مفسران فریقین در آثار خویش بیان کردهاند، دست یافت.
واژة «ارتقاب»، در تفاسیر فریقین هممعنا با «انتظار» در نظر گرفته شده و ظرافتهای معنایی آن نادیده انگاشته شده است.
در این تحقیق سعی شده تا با مقایسة نظریههای تفسیری شیعه و سنی، نقاط مغفول مانده در ترجمه مورد توجه قرار گیرد و با استفاده از روش تفسیر تصویری، با اتکا به خود قرآن و سیاق آیات ماجرای ناقه صالح در سوره قمر، به مفهومشناسی این واژه پرداخته شود.
روش تفسیر تصویری در این پژوهش علاوه بر حفظ ساختار مفهومی و عدم تقابل و تناقض با مفهوم ارائه شده در کتب لغتشناسی، معنایی دقیقتر، راهگشاتر وکاربردیتر را در راستای برنامههای الهی قرآن برای واژه مورد نظر ارایه میدهد. در میان تفاسیر متقدم فریقین، زیدبنعلی، ابنعمر، ابنعباس، حسنبنأبی الحسن و أبوسعید خدری، و در رأس ایشان امام علی دقیقتر به موضوع «ارتقاب دخان» پرداختهاند.
Picture Exegesis
Semantics of Irteqab
Surah al-Qamar
Saleh
Sunni and Shi’ite exegeses
2019
02
20
169
196
http://ptt.qom.ac.ir/article_1185_82dcd3ddbe978972da4a26050ec0a285.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
سیر تاریخی آرای مفسران دربارۀ مفهوم «قَوَّامُونَ»
جعفر
نکونام
فرنگیس
صفی خانی
محمدجواد
نجفی
واژۀ «قوامون» در آیة 34 سورة نساء، یکی چالشیترین واژگان قرآنی برشمرده میشود. در گذر تاریخ، دربارۀ این واژه، آرای متعددی ازسوی مفسران بیان شده است. مقالة حاضر سیر تاریخی تطور آرای مفسران و عوامل پیدایش آن آرا از قرن اول هجری تاکنون بررسی گردیده است. نتایج این پژوهش حاکی است، ازآنجاکه در قرنهای نخستین در فرهنگ مردم، مرد به عنوان جنس برتر و دارای امتیازات ویژه شناخته میشد، در بیشتر تفاسیر تا حدود قرن دوازدهم، لفظ «قوام» بهمعنای فضیلت، سلطه و حاکمیت مرد بر زن تعبیر و تفسیر شده و دلیل آن را برتری مرد بر زن در عقل و ایمان ازیکسو، و پرداختن مهر و نفقه مرد به زن ازسوی دیگر دانستهاند؛ اما از قرن دوازدهم به بعد، با افزایش نقش زن در جامعه از جهات اقتصادی، اجتماعی و علمی، واژة قوامون، معانی متنوعی چون کارگزاری، سرپرستی، مدیریت، حمایت، پاسداری، امر به معروف و نهی از منکر مرد نسبت به زن یافته است. تردیدی نیست که رشد علمی و فرهنگی و اجتماعی زنان در پیدایش این رویکرد تفسیری، بسیار تأثیرگذار بوده است.
Qavvamoon
Women
Verse 34 of Surah An-Nisa
Exegetic Evolution
2019
02
20
197
211
http://ptt.qom.ac.ir/article_1186_248cf062522361490b08a2b633c392fd.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
بازخوانی معنای «رکوع» در آیه ولایت از منظر فریقین
سیدمحمود
طیب حسینی
A Review on the Meaning of “Ruku” in the Verse of Wilayah from Sunni and Shi’ite Perspective Seyed Mahmood Tayeb Hoseini * Received: 5/3/2018 | Accepted: 11/17/2018 Abstract یکی از آیههای مهم در موضوع امامت که میان دو فرقة اهلتسنن و شیعه بحثها و اختلافهای گستردهای در تفسیر آن درگرفته، آیة 55 سورة مائده مشهور به آیة ولایت است. این آیة شریفه از زوایا و بخشهای مختلف همچون شأن نزول، معنا و مقصود ولایت، مقصود از «الذین آمنوا»، علت جمع آمدن «الذین آمنوا» و... قابل بحث است. یکی از بخشهای اساسی این آیة شریفه که نقش مهمی در فهم سایر بخشهای آن دارد و اختلافات جدیای میان فرق اسلامی دربارة آن وجود دارد، بیان معنا و مقصود «رکوع» در آن است. در مقاله حاضر، به روش تطبیقی دیدگاه مفسران فریقین دربارة معنای «رکوع» نقل و نقد شده است. نقد دیدگاه مفسران شیعه و اهلتسنن، بررسی موضوعی واژة رکوع در قرآن براساس سیر تاریخی و ترتیب نزول آیات، و پیرو آن ادعای اینکه «رکوع» در این آیه یک معنای تنزیلی دارد که همان رکوع ظاهری است و یک معنای باطنی دارد و آن خضوع است، در این مطالعه تطبیقی بررسی میشود.
Ruku in the Qur’an
Verse of Wilayah
comparative exegesis
Sequence of Nuzul (Revelation)
2019
02
20
213
238
http://ptt.qom.ac.ir/article_1187_bae132d254a5724f9cec08aa5fd824e2.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
ارزیابی میزان مطابقت روایات تفسیری ابن عباس با روایات اهل بیت (علیهم السلام)
نصرت
نیل ساز
الهام
زرین کلاه
میزان مطابقت روایات تفسیری ابنعباس با روایات اهلبیت
نصرت نیلساز *
الهام زرینکلاه **
تاریخ ارسال: 21/11/96 | تاریخ پذیرش: 03/06/97
چکیده
عبدالله بنعباس، صحابی برجسته پیامبر و از سرآمدان تفسیر است. باتوجه به تصریح خود او به علمآموزی؛ بهویژه یادگیری تفسیر از حضرت علی، و همچنین اشارۀ عالمان به این مسئله بههنگام تبیین جایگاه وی در تفسیر، این مقاله با بهکارگیری روش کتابخانهای، تجزیه و تحلیل آماری متن و اسانید، به بررسی میزان مطابقت روایات تفسیری وی با روایات ائمه با تأکید بر جامع البیان طبری و نورالثقلین حویزی میپردازد. بررسیها نشان میدهد در 80درصد روایات، مطابقت ـ یا به نحو تطابق کامل و یا در قالب روابطی همچون عام و خاص، مطلق و مقید، مبین و مجمل ـ وجود دارد. این تطابق در حوزههای مختلف، اعم از کلامی، فقهی و ادبی و در موضوعهایی همچون عدم رؤیت جسمانی خداوند، حلیت متعه و جواز مجاز و غیره، دیده میشود. در تحلیل سندی نیز روشن میشود که بیشتر این تطابقها در طریق سعید بنجبیر، علی بنابی طلحه، ضحاک بنمزاحم، عطاء و مجاهد وجود دارد. گفتنی است، در میان ائمه، بیشترین تطابق روایات ابنعباس با روایات امام صادق است.
کلیدواژگان
ابنعباس، اهلبیت، جامع البیان، نورالثقلین، روایات تفسیری، مطابقت.
* Assistant Professor, Department of the Quranic Sciences and Hadith, Tarbiat Modarres University, | nilsaz@modares.ac.ir
** (Corresponding Author) Assistant Professor, Department of the Quranic Sciences and Hadith, Eqlid Higher Education Center, | ezarinkolah@eghlid.ac.ir
* استادیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تربیت مدرس، تهران، | nilsaz@modares.ac.ir
** استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، مرکز آموزش عالی اقلید، نویسنده مسئول | ezarinkolah@eghlid.ac.ir
Ibn Abbas
Ahl al-Bayt
Jame’ al-Bayan
Noor ath-Thaqlayn
Exegesis Traditions
Correspondence
2019
02
20
239
270
http://ptt.qom.ac.ir/article_1234_7660820ba10cd81c7b99c2f657acfff1.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
بررسی تطبیقی رویکردهای هرمنوتیک فلسفی در تفسیر قرآن
محسن
ایزدی
بررسی تطبیقی رویکردهای هرمنوتیک فلسفی در تفسیر قرآن
محسن ایزدی*
تاریخ ارسال: 25/03/97 | تاریخ پذیرش: 20/08/97
چکیده
هرمنوتیک فلسفی به بررسی و تحلیل تفسیر متون میپردازد. خاستگاه این دانش که فلسفه غرب است، با نام فیلسوفانی مانند هیدگر و گادامر پیوند خورده است. در بین اندیشمندان مسلمان، بررسی فرایند تفسیر قرآن و تحلیل کموکیف تأثیر پیشفهمها و گرایشهای مفسر در تفسیر او، سابقهای دیرینه دارد. در عرصه دینپژوهی اسلامی معاصر نیز برخی نواندیشان با اقتباس از آموزههای هرمنوتیک فلسفی رایج در غرب و با رویکردی حداکثری، تأثیرپذیری معرفت دینی از معارف بشری را تئوریزه کردهاند. تأثیر برخی از پیشفرضها بهعنوان «مبانی تفسیر قرآن» مورد وفاق همگان است؛ اما آنچه در بین صاحبنظران این عرصه محل اختلاف میباشد، عبارت است از: تأثیر پیشفهمهای فلسفی، کلامی، عرفانی، روانشناختی، سیاسی و ....، نیز تأثیر انتظارات و علائق مفسر در تفسیر قرآن. در این مقاله با روش توصیفی – تحلیلی، رویکردهای هرمنوتیک فلسفی در تفسیر قرآن را مورد تحلیل و بررسی تطبیقی قرار داده و با تقسیم این رویکردها به افراطی، تفریطی و اعتدالی به بررسی و نقد دو رویکرد اول پرداختهایم. سپس، با تبیین و تثبیت رویکرد اعتدالی، عقلانیت و طهارت نفس را به عنوان شرایط لازم جهت استفاده از پیشفهمها و گرایشها معرفی کردهایم.
کلیدواژگان
تفسیر قرآن، هرمنوتیک فلسفی، پیشفهم، عقل، طهارت نفس.
* Associate Professor, Department of Islamic Teachings, University of Qom, | Mohseneizadi@yahoo.com
* دانشیار گروه معارف اسلامی دانشگاه قم | Mohseneizadi@yahoo.com
Qur’anic Tafsir (Exegesis)
Philosophical Hermeneutics
Preconception
wisdom
Purification of Nafs (Soul)
2019
02
20
271
296
http://ptt.qom.ac.ir/article_1242_795414b929e7d3ad9aeb7ceeb6284e00.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
مروری بر شاخصهای مهم علمسنجی (هماستنادی و همواژگانی) و لزوم استفاده از این شاخصها در تحلیل تولیدهای علمی
جعفر
عباداله عموقین
هادی
شریف مقدم
ثریا
ضیائی
هدف اصلی این تحقیق معرفی شاخصهای مهم علمسنجی؛ مثل هماستنادی و همواژگانی و کاربرد این شاخصها در تحلیل و مصورسازی رکوردهای علمی نمایه شده در پایگاههای استنادی است. این تحقیق با رویکرد علم سنجی انجام شده و تولیدهای علمی مرتبط با تفسیر در پایگاه وب آو ساینس به عنوان جامعه آماری قسمت دوم این تحقیق در نظر گرفته شده است. متخصصان علم اطلاعات با استفاده از فنون علمسنجی، تولیدهای علمی و نیز رکوردهای علمی نمایهشده در پایگاه های استنادی مختلف را مورد بررسی قرار داده و ضمن معرفی نویسندگان، کشورها، مؤسسهها و سازمانهای پرکار یک حوزة موضوعی و همچنین موضوعات اصلی و مجلات هسته، جهت مصورسازی تولیدهای علمی آن حوزه به ترسیم نقشههای علمی آن با استفاده از فنون مختلف علمسنجی از جمله هماستنادی و هم واژگانی میپردازند. تحلیل همواژگانی با نشان دادن بسامد واژهها، مهمترین موضوعهای پژوهشی یک حوزه را نشان میدهد. تحلیل هماستنادی نیز یکی از فنون پرکاربرد در تحلیل تولیدهای علمی است که برای ترسیم نقشه ساختار فکری یک حوزه پژوهشی بهکار میرود.
scientometric
Co-Word
co-citation
ISI
2019
02
20
297
321
http://ptt.qom.ac.ir/article_1188_2d9d741bc094a696f52ad2a238419769.pdf
Journal of Comparative Interpretation Research
۲۴۷۶-۴۱۹۱
۲۴۷۶-۴۱۹۱
1397
4
8
تطبیق واژة «اساطیر» در قرآن ازمنظر مفسران فریقین و علمای اسطوره
حمید
رهبر
قرآن، این نور پرفروغ هدایت بشری که در قالب کلام بر حضرت محمد نازل شده است، از اسلوبهای مختلف محاوره رایج در بین عقلا؛ ازجمله از زبان تمثیل و نماد برای تفهیم حقایق برتر به انسانها استفاده کرده است. در قرآن و از نگاه مفسران فریقین، تقابل دیرینه جبهه حق و باطل، در اسلوبهای گوناگون برای بشر بیان شده است. دراینمیان، جبهه باطل مشرکان مکه، از واژة «اساطیر» حمل بر وقایع «مهمل» میکردند.
در این مقاله، واژههای «اسطوره و اساطیر»، در یک تحقیق تطبیقی میان نظرات مفسران فریقین و دریافتهای علوم جدید، مورد بررسی قرار گرفته است؛ بدین معنا که واژة مذکور در قرآن بهعنوان اشتراک لفظی، کاملاً منطبق بر حیطههای علمی اسطوره است. حاصل آنکه منظور مشرکان از این واژه، داستانهای دروغین و وهمآلود بوده و دانشهای جدید، واژة «اسطوره» بهعنوان حقایق و باورهای متافیزیکی انسان در اعصار پیش انگاشته شده است و کاربرد خاص خودش را دارد.
Ostureh (Myth)
The Qur’an
Commentators
New Sciences
2019
02
20
323
336
http://ptt.qom.ac.ir/article_1177_4458055a1fc3a4acc9c6e717ac94d867.pdf