1. بررسی و تحلیل تفسیری ظلمت مؤمن و نور کافر در آیة 257 بقره

سید محمد موسوی مقدم؛ علی حاجوی؛ رقیه یوسفی؛ داود صائمی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 7-30

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3021.1327

چکیده
  تاریخ ارسال: 25/3/98   |   تاریخ پذیرش: 08/06/98 آیة 257 سورة بقره؛ از جمله آیات بحث‌انگیز قرآن است که در آن از «اخراج مؤمنان از ظلمات به نور» و «اخراج کافران از نور به ظلمات» سخن به میان آمده است. مسئله اصلی این پژوهش، چیستی ظلمت مؤمن و نور کافر است. در این راستا، آرای مفسران جمع‌آوری و در شش بخش مورد نقد و ارزیابی قرار گرفته ...  بیشتر

2. پژوهشی تطبیقی در تفسیر آیة «الخَبیثاتُ للخَبیثینَ وَ الطَّیِّباتُ لِلطَّیِّبِینَ» از منظر فریقین

علیرضا طبیبی؛ مجید زیدی جودکی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 31-55

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.2732.1284

چکیده
  تاریخ ارسال: 12/02/98   |   تاریخ پذیرش: 15/05/98 در عصر جدید، پژوهش‌های تطبیقی بین مذهبی، عمدتاً در حوزة شیعی با هدف بررسی دیدگاه‌های فریقین و نقد و ارزیابی آنها در حال انجام است. در همین راستا، این نوشتار به بررسی آیه بیست‌وششم سورة نور پرداخته است؛ آیه‌ای که دیدگاه‌های مفسران فریقین و هم‌‌چنین روایات تفسیری اهل‌بیت، صحابه ...  بیشتر

3. بررسی تطبیقی دیدگاه‌ها درباره عبارت «من السَّماء» در آیات مربوط به باران

محمود قاسم زاده خشکرودی؛ محمدکاظم رحمان ستایش

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 55-82

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2018.2551.1236

چکیده
  تاریخ ارسال: 18/01/98   |   تاریخ پذیرش: 11/06/98 باران در آیات مختلف قرآن، ضمن بیان صفات الهی، برای ذکر سرگذشت اقوام مختلف و برشمردن نعمت‌های الهی و ... آمده است. در میان این آیات، تعبیر «من السَّماء» به‌ چشم می‌خورد که می‌تواند ناظر به مبدأ آبِ باران قلمداد شود و نگاهی به برخی تفاسیر، گویای آن است که عبارت‌هایی نظیر «من ...  بیشتر

4. نظریۀ اذن و ولایت پیامبر اکرم(ص) در تشریع احکام الهی مبتنی بر آیات قرآن و آرای علمای فریقین

محمد جواد ابوالقاسمی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 83-104

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.4131.1527

چکیده
    تاریخ ارسال: 16/12/97   |   تاریخ پذیرش: 03/03/98 ولایت تشریعی پیامبر اکرمˆ از نظر شیعه، پذیرفته شده است و اختلاف عمده‌ای وجود ندارد؛ ولی این موضوع مورد قبول همة علمای اهل‌سنت نیست. به همین دلیل، مقالة حاضر در پی تبیین اختیارات پیامبر اکرمˆ در تشریع احکام الهی مبتنی بر «نظریة اذن و ولایت الهی پیامبر اکرمˆ در تشریع احکام مبتنی ...  بیشتر

5. بررسی تطبیقی استناد اختلاف قرائات به اجتهاد یا سنت

محمدصادق یوسفی مقدم

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 107-126

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.4067.1508

چکیده
  موضوع این مقاله بررسی دو نظریه استناد اختلاف قرائات به اجتهاد قاریان یا سنت نبوی است. بر این اساس، نخست با بیان اجمالی کیفیت اختلاف قرائات، مساله استناد قرائات به اجتهاد یا سنت، به عنوان محل اختلاف تبیین شده، آنگاه دلائل هر دو دیدگاه بررسی و نقد شده و ثابت گردیده است که عالمان قرائت، قرائت غیر مستند به سنت را معتبر نمی‌دانند و مدعیان ...  بیشتر

6. بررسی مصداق کوثر در سوره کوثر در تفاسیر روائی شیعه و سنی

محمدرضا قضایی؛ امین مرادی؛ محمد مهدی کریمی نیا

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 127-150

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3884.1479

چکیده
  سوره کوثر از ابتدای نزول از توجه خاصی در نگاه مفسران برخوردار بوده است. تبیین مصداق واژه «کوثر» از زمان نزول این سوره از موارد چالشی در میان مفسران بوده است. این آراء تفسیری در میان تفاسیر روائی رونق بیشتری داشته است. آنچه در این تفاسیر به چشم میخورد بیان معنای کوثر و ذکر مصادیق این معنا است و از مصداق این واژه در زمان نزول سوره ...  بیشتر

7. بررسی و تحلیل حرکت خورشیددر قرآن از منظر مفسران با علم

محمد کاوه

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 151-172

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3759.1453

چکیده
  قرآن مجید به عنوان معجزه جاوید، در سوره‌های مختلف از حرکت خورشید سخن گفته است. هم چنین علم تجربی حرکت خورشید را پژوهش کرده است. سؤال این است، از نظر مفسران قرآن، راجع به چه حرکاتی سخن گفته است؟ نسبت یافته-های قطعی علم تجربی با نظرات مفسران چگونه است؟ اختلاف ظاهری برخی آیات مانند بقره/258 و .. با یافته‌های قطعی علم تجربی چگونه ساگار است؟ ...  بیشتر

8. منظورشناسی و مصداق یابی کنز با تحلیل تطبیقی آرای مفسران

محمدعلی نظری؛ محمدعلی رضایی کرمانی؛ علی اسدی اصل

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 173-196

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.2921.1314

چکیده
  چکیده:آیات «صاحب عنوان» قرآن به آیاتی گفته می‌شود که نامی خاص برآنها گذاشته شده باشد. در میان آیات «صاحب عنوان»، «آیه کنز» یا «احبار» از آیات اقتصادی قابل توجه است. در این آیه، از کنز برداشت‌های گوناگونی ارائه شده‌است که گاه با یکدیگر قابل جمع نمی‌باشند. برداشتهای گوناگون از آیه‌ی مذکور، این نوشتار را بر آن ...  بیشتر

9. بررسی بازتاب رویارویی با تمدن نوین غربی در رویکرد عقلی –اجتماعی دو تفسیر المنارو المیزان

زهره حیدری نصرت آبادی؛ محمدجواد نجفی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 197-220

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3034.1334

چکیده
  چکیدهرهیافت عقلی-اجتماعی به تفسیر قرآن، در دوسده ی اخیردربستر چالش های برخاسته ازرویارویی جامعه های مسلمان درروزگار رکود، با تمدن نوین غربی پدید آمد. تفسیر اجتماعی، تفسیری با رویکرد کارکردگرا وبا آرمان پردازش چهره ی توانمند اسلام، برای پیشبرد جامعه در همه جا و هرگاه است. رویارویی با تمدن نوین باختری ازبسترهای برجسته پیدایش تفسیر ...  بیشتر

10. بررسی و نقد نظریات مفسران در بیان وجه ارتباط شرط و جزایِ آیه سوم سوره نساء

محمد سلطانی رنانی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 221-246

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.2718.1280

چکیده
  پر بحث و نقاش‌ترین شرط و جزا در قرآن کریم و واقع در آیه سوم سوره نساء است. "وَ إِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تُقْسِطُوا فِی الْیَتامى‏ فَانْکِحُوا ما طابَ لَکُمْ مِنَ النِّساءِ مَثْنى‏ وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَکَتْ أَیْمانُکُمْ ذلِکَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُوا". و اگر بیم دارید که درباره ...  بیشتر

11. بررسی تطبیقی دیدگاه بی‌نیازی تفسیر قرآن از احادیث و دیدگاه همراهی قرآن و حدیث در تفسیر

خلیل عارفی؛ هادی حجت؛ حیدر مسجدی

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 247-273

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.4713.1617

چکیده
  یکی از اساسی‌ترین مباحث مرتبط با تفسیر قرآن، بررسی میزان نقش روایات در تفسیر است. مفسران با توجه به میزان بهره‌گیری از روایات، دیدگاه‌های متفاوتی را در روش‌تفسیر قرآن پذیرفته‌اند. در دیدگاه بی‌نیازی تفسیر قرآن از احادیث، هرچند که به‌خلاف دیدگاه قرآن‌بسندگی، بهره‌گیری از روایات جائز است ولی ضروری نیست؛ ولی در دیدگاه همراهی ...  بیشتر

12. بررسی و تجزیه و تحلیل کارگفت‌های اعلامی در سور و آیات نازله در غزوات رسول خدا(ص)

بهمن گرجیان؛ رحیم احمدی نرگسه

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 275-296

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3564.1416

چکیده
  قرآن کریم در سوره نحل آیه 89 خود را «تبیاناً لِکلِ بشیء: بیان کننده همه چیز» معرفی کرده است. این کلام آسمانی و الهی با دهها نام در میان مسلمانان شناخته می شود یکی از این اسامی فرقان به معنای ممیز حق از باطل و بیانگر و شارح تمامی احکام فقهی، شرعی و حقوقی فردی و اجتماعی است. گاهی بطور موجز و گاهی به تفصیل احکامی چون ارث، حد، دفاع، جنگ، ...  بیشتر

13. تاریخ تطبیقی انگارۀ تحریف بایبل در تفاسیر شیعه و اهل سنت

محمدعلی طباطبایی؛ عبدالهادی مسعودی؛ محمد علی مهدوی راد

دوره 5، شماره 10 ، پاییز و زمستان 1398، صفحه 297-321

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2019.3355.1379

چکیده
  انگارۀ محرف بودن کراسه‌های یهودی‌ـ‌مسیحی امروزه چنان بدیهی به نظر می‌رسد که شاید باورنکردنی به نظر برسد که زمانی چنین انگاره‌ای در میان مسلمانان رایج نبوده باشد. این پژوهش در پی آن است تا با استفاده از روش پژوهش در «تاریخ انگاره‌ها» (History of Ideas) تاریخ پیدایش و تکامل این انگاره را به شکلی تطبیقی در تفاسیر شیعه و اهل سنت مورد ...  بیشتر