1. تأثیر شأن نزول در برداشت‌های فقهی- تفسیری از آیات ازدواج

محمد امینی تهرانی؛ محمد فاکر میبدی؛ محمد جواد اسکندر لو

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 7-30

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.821

چکیده
  از جمله تحقیقات مؤثر در زمینۀ شأن نزول و فقه، بررسی تأثیر شأن نزول آیات قرآن در برداشت‌های فقهی است. نگارنده در این مقاله به دنبال آن است که به بررسی تأثیر شأن نزول در برداشت‌های فقهی در محدودۀ آیات ازدواج از دیدگاه فریقین بپردازد.  شأن نزول می‌تواند مصادیق احکام کلی در آیات را مشخص نماید. از جملۀ تأثیرات شأن نزول در برداشت‌های ...  بیشتر

2. بررسی ویژگی‌هایِ آل فرعون در تفاسیر فریقین

غلامحسین اعرابی؛ ابوالفضل صادقی

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 31-48

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.820

چکیده
  هدف قرآن، عبرت پذیری از اقوام گذشته است. یکی از این اقوام، قوم فرعون است. بسیاری از اصول و سنّت‌هایی که خداوند متعال در سرتاسر این کتاب شریف، به صورت کلّی بیان فرموده‌است، در داستان قوم فرعون به چشم می‌خورد. نگارنده در این جستار، نخست، آل فرعون و گسترۀ کاربرد آن را در آیات قرآن بررسی کرده و در ادامه به تبیین ویژگی‌های اخلاقی، فرهنگی، ...  بیشتر

3. مؤلفه های وفاداری در خانواده در پرتو معناشناسی میثاق غلیظ در قرآن و تفاسیر

سید محمد جواد وزیری فرد

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 49-60

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.864

چکیده
    با تبلیغ فرهنگ جوامع غربی، خانواده و عنصر مهم وفاداری در معرض تهدید و آسیب جدی قرار گرفته است. در جامعه اسلامی برای پایداری نهاد خانواده توجه به آموزه‌های قرآنی و لزوم کاربست آن در رابطة زناشویی ضروری می‌نماید. قرآن از ازدواج با تعبیر «میثاق غلیظ» یاد کرده‌است. بر اساس آن، ازدواج یک تعامل روحی روانی شمرده می‌ شود. هم‌چنین ...  بیشتر

4. جستاری در ضمیر اشاره به دور در آیات آغازین سوره‌ها

فاطمه سروی؛ جعفر نکونام

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 61-88

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.863

چکیده
  یکی از تعابیر بحث انگیز قرآن، «ذلک الکتاب» و موارد مشابه آن است که در آغاز برخی از سوره‌های قرآن آمده است. بررسی‌ها در این مقاله که از طریق مقایسۀ چنین عبارتی در سوره های مربوط انجام پذیرفته، این نتیجه را حاصل کرده است که مفهوم و مشارالیه اسم اشارۀ «ذلک» و «تلک» در چنین تعابیری، قرآن موجود نیست؛ بلکه لوح محفوظ و علم ...  بیشتر

5. مقایسه و نقد مفهوم مجاز از دیدگاه طباطبایی و شنقیطی

کاظم قاضی زاده؛ محمد علی ایازی؛ لیلا ملک الشعرایی

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 89-110

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.860

چکیده
  استعمال مجاز، کنایه، استعاره و دیگر محسنات بدیعی در قرآن، از بارزترین جنبه‌های اعجاز بیانی قرآن شناخته شده است. اغلب اهل بلاغت و ادب، بر آن اتفاق نظر دارند؛ اما در میان مفسران اختلاف دیدگاه در به‌کارگیری آن در قرآن است. علامه طباطبایی، مفسر شیعی از موافقان و شنقیطی، مفسر سلفی معاصر منکر استفاده از آن در قرآن است؛ هرچند هردو بر اصل ...  بیشتر

6. بررسی تطبیقی دیدگاه‌ها دربارة آیات رجم شیاطین با شهاب‌ها

مریم پرویزیان؛ کیوان احسانی

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 111-136

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.822

چکیده
  موضوع مقالة حاضر، بررسی آیات مربوط به رجم شیاطین با شهاب آسمانی و واکاوی نظرهای تفسیری مختلف در این باره است. دیدگاه‌های متعددی در بارة آن از سوی مفسران و متفکران مطرح شده است. در این نوشتار دیدگاه‌های مختلف مفسران و محققانی چند از جمله سید قطب، استاد مکارم، علامه طباطبایی، طبرسی، عبدالعلی بازرگان، طنطاوی، نصر حامد ابوزید، دکتر ...  بیشتر

7. بررسی تطبیقی سطوح روایت و عناصر آن در قصص سورۀ کهف

مهدی حامدسقایان؛ رضا عباسی؛ عبدالله بکی

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 187-206

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.866

چکیده
  روایت‌شناسی، الگویی نظری و کاربردی برای تجزیه و تحلیل داستان‌ها از جمله داستان‌های قرآنی به شمار می‌رود. بهره‏گیری از نظریه‏های روایت‏شناسی و تئوری‏های آن مانند، سطوح‏روایی، طرح، داستان، متن‏روایی، شیوۀ روایی قصص، معانی و مبانی از شیوه­های کارآمد برای تجزیه و تحلیل داستان‌های قرآن به حساب می­آید. سورۀ کهف حاوی ...  بیشتر

8. بررسی تطبیقی روایات تفسیری آیۀ ذنب النبی(ع) بر پایۀ قواعد تفسیری

محمد مجید شیخ بهائی؛ محمد کاظم رحمان ستایش

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 159-186

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.865

چکیده
   از دیدگاه علم تفسیر، شرط لازم برای صحّت هر رأی تفسیری ـ از جمله روایات تفسیری ـ مطابقت با اصول و قواعد پذیرفته‌ شده تفسیری است؛ از این رو تحلیل تفاسیر مأثور با قواعد تفسیری به صورت تطبیقی روشی مهم در بررسی میزان اعتبار آنهاست. ذیل آیۀ دوم سورۀ فتح، روایات و آراء تفسیری مختلفی در تبیین معنای «ذنب» و انتساب آن به پیامبر (ص) و «مغفرت» ...  بیشتر

9. بررسی تطبیقی شأن نزول آیه انفاق (بقره، 274) نزد فریقین

حامد دژآباد؛ زهرا خداپرست

دوره 2، شماره 4 ، پاییز و زمستان 1395، صفحه 137-158

http://dx.doi.org/10.22091/ptt.2016.861

چکیده
  آیات بسیاری درقرآن وجود دارند که شأن نزول آنها در تفاسیر روائی شیعه، اهل بیت(ع) یا امام علی(ع) دانسته شده‌است؛ اما در تفاسیر اهل سنت بر افراد دیگری از جمله خلفای راشدین انطباق داده شده است. آیۀ 274 بقره یکی از این آیات است. آیۀ مذکور در تفاسیر اهل سنت، بر اصحاب خیل، عثمان بن عفان، عبدالرحمن بن عوف و ابوبکر مصادیق انفاق کنندگان منطبق شده ...  بیشتر